Zawory zwrotne nierdzewne

Zawór zwrotny nie wymaga siłownika, pozycjonera ani połączenia z układem automatyki. O jego położeniu decydują warunki panujące bezpośrednio w rurociągu. Gdy siła wywierana przez medium pokonuje nacisk sprężyny, element zamykający odsuwa się od gniazda i otwiera drogę przepływu. Po wyrównaniu ciśnień sprężyna zamyka zawór, a rosnące przeciwciśnienie dodatkowo dociska element zamykający do gniazda.

Taka zasada działania pozwala ograniczyć cofanie medium po zatrzymaniu pompy, przy zmianie warunków procesu albo przy różnicy ciśnień pomiędzy połączonymi częściami instalacji. Zawór pełni funkcję samoczynną - nie służy do ręcznego odcinania ani regulowania natężenia przepływu.

Średnica nominalna określa wielkość zaworu, ale nie przesądza o jego zachowaniu w instalacji. Do otwarcia potrzebna jest różnica ciśnień wystarczająca do pokonania nacisku sprężyny. Ma to szczególne znaczenie przy niewielkim przepływie, medium o podwyższonej lepkości oraz w instalacjach pracujących w sposób pulsacyjny.

Dobór powinien zatem uwzględniać nie tylko DN i maksymalne ciśnienie robocze, lecz także przepływ, lepkość medium, dostępne ciśnienie różnicowe oraz przeciwciśnienie występujące za zaworem. Nacisk sprężyny może zostać dostosowany przez zmianę jej wstępnego ściśnięcia, dlatego warunki otwarcia należy określić już na etapie zapytania.

Podstawową funkcją zaworu jest blokowanie przepływu wstecznego. Sam jego montaż nie zastępuje analizy uderzeń hydraulicznych ani doboru dedykowanych zabezpieczeń przed gwałtownymi zmianami ciśnienia.

Korpus i element zamykający są obrabiane z pełnych półfabrykatów ze stali nierdzewnej AISI 304L lub AISI 316L. Taka technologia pozwala uzyskać masywną, zwartą konstrukcję bez odlewanego korpusu.

Duży prześwit w zespole zamykającym umożliwia przepływ medium zawierającego cząstki stałe. Nie oznacza to jednak uniwersalnej przydatności do każdej zawiesiny. Przy takim zastosowaniu należy uwzględnić wielkość, kształt i koncentrację cząstek oraz sprawdzić, czy nie będą one osadzały się na powierzchniach uszczelniających.

Standardowa chropowatość powierzchni wewnętrznej wynosi Ra ≤ 0,8 µm. Materiał uszczelnień należy dobrać do składu medium, temperatury oraz środków stosowanych do mycia instalacji.

Sprężyna umożliwia pracę zaworu zarówno na rurociągu pionowym, jak i poziomym. Preferowane jest jednak położenie pionowe. Kierunek przepływu musi odpowiadać oznaczeniu znajdującemu się na korpusie.

Orientację zaworu warto ustalić przed zaprojektowaniem odcinka rurociągu. Trzeba również pozostawić miejsce umożliwiające otwarcie korpusu i dostęp do sprężyny, elementu zamykającego oraz uszczelnień. W wykonaniach K64 i W64 dwie części korpusu są połączone obejmą, co ułatwia prowadzenie czynności serwisowych po opróżnieniu i bezpiecznym rozprężeniu instalacji.

Samo oznaczenie DN lub rozmiar calowy nie wystarczają do prawidłowego doboru. Rurociągi o zbliżonej średnicy nominalnej mogą mieć inne średnice zewnętrzne, grubości ścianek i wymiary powierzchni przyłączeniowych. Ma to szczególne znaczenie podczas wymiany istniejącej armatury oraz łączenia elementów pochodzących z różnych systemów wymiarowych.

Zakres temperatury poszczególnych materiałów uszczelniających może być szerszy niż zakres dopuszczony dla kompletnego zaworu. Przy ustalaniu warunków pracy należy zawsze kierować się wartością odnoszącą się do całego zespołu.

W zapytaniu warto podać:

• rodzaj, skład i lepkość medium;
• obecność, wielkość oraz ilość cząstek stałych;
• minimalne, nominalne i maksymalne natężenie przepływu;
• ciśnienie przed zaworem i przeciwciśnienie za zaworem;
• ciśnienie oraz temperaturę roboczą i projektową;
• rodzaj pompy oraz charakter pracy instalacji;
• pionowe lub poziome położenie zaworu;
• wymagany kierunek przepływu;
• standard i dokładne wymiary przyłączy;
• wymagany gatunek stali oraz materiał uszczelnień;
• środki i temperaturę mycia instalacji;
• wymagane deklaracje i dokumenty odbiorowe.

Pozwala to dobrać zawór na podstawie rzeczywistych warunków jego otwierania i zamykania, a nie wyłącznie średnicy rurociągu.

Nie. Zawór otwiera się i zamyka samoczynnie pod wpływem różnicy ciśnień oraz działania sprężyny.

Tak. Konstrukcja umożliwia montaż poziomy i pionowy, jednak preferowane jest położenie pionowe.

Duży prześwit w zespole zamykającym umożliwia przepływ cząstek. Przydatność należy jednak ocenić na podstawie ich wielkości, kształtu i koncentracji oraz właściwości medium.

Nie należy traktować go jako uniwersalnego zabezpieczenia przed uderzeniami hydraulicznymi. Zawór ogranicza przepływ wsteczny, natomiast dynamika jego zamykania zależy od przepływu, sprężyny, układu pomp i przebiegu całej instalacji.